Gelecekte yaşanabilecek savaşların nedeni su olabilir mi? Günümüzde yaşanan savaşların arka perdedeki nedeni enerji kaynakları iken gelecekte yaşanabilecek savaşların nedeni su olabilir mi? Su kaynaklarının azaldığı dünyamızda özellikle çok kısıtlı olan bölgelerde çatışma riski her zaman vardır. Gelecekte su ile gerginlikler yaşanacağını tahmin etmek zor değil. Pek tabi sebep doğrudan su nedeni olarak gösterilmese de arka perde de suyun yattığını bilmek zor olmayacaktır.
Suya erişim her
geçen gün zorlaşmaktadır. Özellikle bazı coğrafyalarda suya ulaşmak için büyük
mücadeleler gerekiyor. Susuzluk yüzünden her gün 1000 kişi hayatını kaybediyor
ve bunların çoğu çocuk yaşta. Sağlıklı ve yeterli suya ulaşamama ile ölen kişi
sayısı oldukça korkutucu. Hangi savaşta her gün bu kadar kişi ölüyor?
Özellikle
çatışma bölgelerinde stratejik gücü ortaya çıkan suyun gücünü kontrol altında
tutmak isteyen cepheler oluşacaktır. Tarihe bakıldığında savaşlarda su silah
olarak kullanılmıştır. Barajlar yıkılıp suni taşkınlıklar yapılmıştır. Bazı
örgütler suyun öneminin farkındadır. Su kaynakları ve bunları kontrol etme
imkanı sağlayan barajlar savaş stratejisi olarak kullanılabilecektir. Savaş
sırasında ve savaş sırasında kontrolü elinde tutabilen tarafın büyük avantajı
olacaktır. Günümüzde bile bunun gibi olaylara şahit olmaktayız.
Ülkemiz de bile
80’li 90’lı yıllarda su nedeniyle gerginlikler yaşanmıştır. Fırat ve Dicle
havzasına kurulması öngörülen Güneydoğu Anadolu Projesi komşu ülke ile
gerginlik yaratmıştır. Türkiye’ nin nehir üzerine kuracağı barajların suyu
azaltacağı endişesi komşu ülke ile gerginliklere neden olmuştur. Ancak ülkemiz
suyu silah olarak kullanmamıştır. Güneydoğu Anadolu Projesi bir çeşit savaş
değil kalkınma planı olmuştur.
Dünya’da su
savaşlarının başlangıç noktasının Ortadoğu olduğu tahmin ediliyor. Küresel
ısınma ve su kaynaklarının hızla tükenmesi nedeniyle gelecekte su savaşlarının
çıkması kaçınılmazdır. Geçmişte ve günümüzde enerji kaynakları nedeniyle
çatışmaların yaşandığı Ortadoğu’nun gelecekte su için çatışmalar yaşayacağı
tahmin edilmektedir.
UNESCO nun
tahminlerine göre çıkabilecek çatışmalar şu şekildedir:
Fırat ve Dicle
için Türkiye, Suriye ve Irak
Şeria Nehri için
Ürdün, İsrail, Lübnan ve Filistin
Nil Nehri için
Mısır, Etiyopya, Sudan
Araf Gölü için Kazakistan,
Özbekistan, Türkmenistan, Tacikistan ve Kırgızistan
Wular Barajı
için Hindistan, Pakistan
Farrake Barajı
için Hindistan, Bangladeş
Mahakali Irmağı
için Nepal ve Hindistan
Mekong Irmağı
için Kamboçya, Çin, Laos, Myanmar, Tayland ve Vietnam
Kolorado Irmağı
için ABD ve Meksika